همه چیز در مورد شیپور استاش و بیماری های آن
شیپور استاش (Eustachian Tube) یک ساختار مهم در سیستم شنوایی انسان است که نقش کلیدی در حفظ تعادل فشار هوا در گوش میانی و ارتباط آن با محیط بیرون ایفا میکند. در ادامه در این مقاله از مرکز شنوایی سنجی آوای امید ، بهترین مرکز شنوایی سنجی در غرب تهران به توضیح آناتومی و عملکرد این ساختار پرداخته میشود:
آناتومی شیپور استاش
شیپور استاش، که به آن لوله استاش هم گفته میشود، دو لوله باریک است که گوش میانی را به حلق (به ویژه بخش بالایی گلو) متصل میکند. هر گوش دارای یک شیپور استاش است که از گوش میانی به پشت بینی و گلو باز میشود . طول این لولهها معمولاً حدود ۳۵ میلیمتر در بزرگسالان است و در کودکان کوتاهتر است. قطر این لولهها بسیار کوچک است و به طور معمول بسته میمانند، مگر زمانی که لازم باشد باز شوند.
شیپور استاش از دو بخش تشکیل شده است:
1. بخش استخوانی: که در قسمت نزدیک به گوش میانی قرار دارد.
2. بخش غضروفی: که به گلو و حلق متصل است و به راحتی میتواند باز و بسته شود.
برای آشنایی با خدمات مرکز آوای امید بر کلمه سمعک غرب تهران کلیک کنید.
عملکرد شیپور استاش
شیپور استاش در عملکرد صحیح گوش میانی و حفظ سلامت شنوایی نقش مهمی دارد. مهمترین وظایف این ساختار عبارتند از:
تنظیم فشار هوا: یکی از مهمترین وظایف شیپور استاش تنظیم فشار هوا در داخل گوش میانی است. هنگامی که فشار هوا در محیط بیرون تغییر میکند (مثل هنگام پرواز یا غواصی)، شیپور استاش باز میشود تا فشار هوا در گوش میانی با محیط بیرون همتراز شود. این عملکرد از آسیب به پرده گوش و سایر ساختارهای گوش جلوگیری میکند.
تصفیه و تخلیه مایعات: شیپور استاش همچنین به تخلیه مایعاتی که ممکن است در گوش میانی جمع شوند، کمک میکند. این مایعات میتوانند به دلیل عفونتها یا سایر مشکلات گوش میانی ایجاد شوند. باز شدن شیپور استاش به تخلیه این مایعات و جلوگیری از تجمع آنها کمک میکند.
محافظت از گوش میانی: شیپور استاش مانع از ورود آلودگیها و عفونتها از حلق به گوش میانی میشود. این لوله به عنوان یک سد محافظتی عمل میکند.
کمک به تعادل: شیپور استاش به تعادل بدن نیز کمک میکند، به ویژه در زمانهایی که تغییرات فشار خارجی رخ میدهد. این تغییرات میتوانند بر احساس تعادل و عملکرد سیستم شنوایی تاثیر بگذارند. در مورد علت سرگیجه بیشتر بخوانید.
شیپور استاش ساختار کوچکی است که عملکرد حیاتی در تنظیم فشار گوش، تخلیه مایعات و حفظ سلامت گوش میانی دارد. مشکلات در عملکرد این لوله میتواند مشکلات شنوایی و گوش را ایجاد کند، اما با تشخیص و درمان بهموقع میتوان از بروز عوارض جدی جلوگیری کرد.
بیماریها و مشکلات شیپور استاش
اگر عملکرد شیپور استاش دچار اختلال شود، ممکن است مشکلاتی مانند انسداد لوله استاش (Eustachian Tube Dysfunction – ETD) رخ دهد. این اختلالات میتوانند باعث جمع شدن مایعات در گوش میانی، احساس فشار یا درد در گوش، کاهش شنوایی، یا مشکلات شنوایی دیگر شوند.
اختلال در لوله استاش زمانی رخ میدهد که لولههایی که گوش میانی شما را به گلوهای فوقانیتان متصل میکنند مسدود شوند. این میتواند باعث درد، مشکلات شنوایی و احساس پُری در گوش شود. اختلال در لوله استاش معمولاً در عرض چند روز خودبهخود بهبود مییابد، اما اگر اینطور نشد، می بایست درمان انجام شود
اختلال لوله استاش (ETD) زمانی رخ میدهد که لولههای استاش شما به درستی باز و بسته نمیشوند. این لولهها گوش میانی شما را به پشت گلو متصل میکنند. لولههای استاش فشار هوای داخل گوش را برابر میکنند و به تخلیه مایعات از گوش کمک میکنند. اختلال در عملکرد لوله استاش زمانی اتفاق میافتد که این لولهها مسدود میشوند. اختلال لوله استاش میتواند هر کسی را تحت تاثیر قرار دهد، اما در کودکان شایعتر است. تنها 1% از جمعیت بزرگسالان به این اختلال دچار هستند.
انواع اختلال لوله استاش
سه نوع اختلال لوله استاش وجود دارد:
1. اختلال لوله استاش پاتولوس: در این اختلال لولههای استاش همیشه باز می ماند و بنابراین صدا از حفره بینی به گوش شما منتقل میشود و باعث تغییر در صدای شما میشود.
2. اختلال لوله استاش مسدودکننده: در این حالت لولههای استاش شما به درستی باز و برعکس اختلال قبلی لوله استاش بسته نمیشوند. مایعات در گوش جمع میشوند و باعث درد یا فشار در گوش میشود.
3. اختلال لوله استاش ناشی از تغییر فشار جو: در این حالت لولههای استاش شما در ارتفاعات به درستی باز نمیشوند. درد و فشار گوش تنها زمانی رخ میدهد که تغییرات ارتفاعی (تغییرات فشار جو) را تجربه کنید.
علائم و علل اختلال لوله استاش
شایعترین علامت اختلال لوله استاش، کاهش شنوایی است که معمولاً بهصورت احساس شنیدن صدا از زیر آب یا بهطور مبهم مشاهده میشود.
علائم اضافی اختلال لوله استاش ممکن است شامل موارد زیر باشد:
– احساس پُری در گوشها . در مورد گرفتگی گوش بیشتر بخوانید
– صدای کلیک یا پاپ در گوش . در مورد انواع وزوز گوش بیشتر بخوانید
– سرگیجه، چرخش یا مشکلات تعادل
– درد گوش
– وزوز گوش (صدای زنگ در گوش)
– کاهش شنوایی. انواع ناشنوایی را در اینجا بخوانید.
چه عواملی باعث اختلال لوله استاش میشوند؟
شرایط و بیماری های زیر میتوانند باعث التهاب شوند که منجر به اختلال لوله استاش میشود:
– آلرژیها
– رفلاکس اسید مزمن (GERD)
– ویروسهایی مانند سرماخوردگی معمولی
– آنفولانزا
علائم اختلال لوله استاش ممکن است در ارتفاعات مختلف بدتر شوند. به این وضعیت “باروتروما” گفته میشود و ممکن است در هنگام غواصی، پرواز با هواپیما یا رانندگی در کوهستانها رخ دهد.
برخی شرایط خاص نیز میتوانند خطر ابتلا به اختلال لوله استاش را افزایش دهند، مانند شکاف کام (شکاف سقف دهان).
عوارض اختلال لوله استاش (ETD)
در موارد نادر، عدم درمان اختلال لوله استاش میتواند منجر به کاهش شنوایی و آسیب دائمی به پرده گوش و گوش میانی شود. به همین دلیل، مهم است که به پزشک خود در مورد علائمی که پس از چند هفته از بین نمیروند، اطلاع دهید.
تشخیص بیماری شیپور استاش
پزشک شما ابتدا در مورد علائم شما سوال خواهد کرد و یک معاینه فیزیکی انجام میدهد. او کانالهای گوش، پردههای گوش، مجاری بینی و پشت گلو شما را بررسی خواهد کرد.
همچنین ممکن است نیاز به انجام این آزمایشها باشد:
– تیمپانومتری: این آزمایش به پزشک شما کمک میکند تا عملکرد گوش میانی شما را ارزیابی کند. در مورد نحوه انجام تمپانومتری بیشتر بخوانید.
– شنوایی سنجی: این آزمایشها میتوانند نشان دهند که آیا کاهش شنوایی دارید و اگر بله، نوع آن چه میباشد. در مورد نحوه انجام شنوایی سنجی بیشتر بخوانید.
مدیریت و درمان اختلال لوله استاش
اختلال لوله استاش چگونه درمان میشود؟
اختلال لوله استاش ممکن است خود به خود بهبود یابد، بنابراین همیشه نیازی به درمان نیست. اما اگر علائم شما بیش از دو هفته ادامه داشته باشد، ممکن است به درمان نیاز داشته باشید. درمان اختلال لوله استاش بستگی به علت و شدت وضعیت شما دارد. درمانها میتوانند شامل درمانهای خانگی، داروها یا در موارد شدید، جراحی باشند.
درمانهای خانگی
در برخی موارد، درمانهای خانگی ساده میتوانند به بهبود اختلال لوله استاش در موارد خفیف کمک کنند. برای رفع انسداد، میتوانید این روشها را امتحان کنید:
– آدامس بجوید.
– دهان خود را باز کنید (یعنی خمیازه بکشید)
– عمل بلعیدن را انجام دهید.
– از روش وال سالوا استفاده کنید (با بستن دهان و گیره بینی و نفس کشیدن قوی، فشار به داخل گوش وارد کنید).
– از اسپری نمکی برای پاکسازی مجاری بینی استفاده کنید.
– از دستگاهی مانند Otovent® استفاده کنید که میتواند به باز شدن گوشها کمک کند.
– اگر فکر میکنید نوزاد شما دچار اختلال لوله استاش است، میتوانید به او پستانک یا شیشه شیر بدهید. حرکت مکیدن میتواند به رفع انسداد کمک کند.
داروهای درمان اختلال شیپور استاش
زمانی که آلرژیها باعث اختلال لوله استاش میشوند، داروهای بدون نسخه (OTC) میتوانند کمککننده باشند. شما میتوانید از موارد زیر استفاده کنید:
– آنتیهیستامینها مانند ستیریزین یا دیفنهیدرامین
– اسپریهای بینی مانند فلوتیکازون (Flonase®) یا آزلستین (Astelin®)
– مسکنها مانند استامینوفن یا ایبوپروفن
زمانی که عفونت باعث اختلال لوله استاش میشود، پزشک شما ممکن است آنتیبیوتیک تجویز کند. همچنین ممکن است کورتیکواستروئیدها برای کاهش التهاب به شما تجویز کند.
قبل از استفاده از داروهای ضداحتقان مانند سودوافدرین (Sudafed®) با پزشک خود مشورت کنید. این داروها ممکن است در رفع احتقان کمک کنند، اما در برخی موارد میتوانند اختلال لوله استاش را بدتر کنند.
جراحی شیپور استاش
اختلال لوله استاش مزمن ممکن است نیاز به جراحی داشته باشد. هدف از این درمان، دور زدن لولههای استاش شما و حل مشکلات تهویه گوش میانی است. این درمان به بهبود مشکلات شنوایی و سایر علائم کمک میکند. گزینههای جراحی برای اختلال لوله استاش عبارتند از:
1. میرینگوتومی (Myringotomy): در این روش، جراح یک برش کوچک در پرده گوش شما ایجاد میکند تا مایعات جمعشده در گوش میانی را تخلیه کند. در بزرگسالان، این برشها معمولاً برای مدت کافی باز میمانند تا تورم لولههای استاش بهبود یابد. در مورد پارگی پرده گوش بیشتر بخوانید.
2. لولههای گوش: گاهی اوقات، جراحان در طول میرینگوتومی لولههای گوش را در محل برش قرار میدهند. این لولهها برای مدت یک سال تهویه صحیح گوش میانی را فراهم میکنند. معمولاً این لولهها با گذشت زمان از گوش خارج شده و پرده گوش بهبود مییابد.
3. پلاستیک لوله استاش (بالون دیلاتاسیون لوله استاش): در این روش، لولههای استاش شما با استفاده از یک بالون گشاد میشوند. جراح شما از اندوسکوپی بینی و ابزارهای کوچک برای عبور دادن بالون از طریق مجاری بینی و وارد کردن آن به لوله استاش استفاده میکند. سپس بالون به مدت دو دقیقه باد میشود، پس از آن بادش خالی شده و بالون برداشته میشود.
چقدر پس از درمان احساس بهتری خواهم داشت؟
این بستگی به نوع درمانی دارد که دریافت کردهاید. پس از میرینگوتومی، حدوداً سه تا چهار هفته زمان میبرد تا بهبود یابید. افرادی که پلاستیک لوله استاش (بالون دیلاتاسیون) انجام میدهند معمولاً در حدود 24 ساعت بهبود مییابند.
اگر لولههای گوش برای درمان اختلال لوله استاش در گوش شما قرار داده شده باشد، این لولهها باید به مدت 12 تا 18 ماه در محل خود باقی بمانند.
پیشگیری از اختلال شیپور استاش
آیا میتوان از اختلال لوله استاش جلوگیری کرد؟
اگرچه نمیتوان از اختلال لوله استاش بهطور کامل پیشگیری کرد، اما کارهایی وجود دارند که میتوانید برای کاهش خطر ابتلا به آن انجام دهید. بهعنوان مثال:
– هنگام پرواز از گوشگیر استفاده کنید تا خطر ابتلا به “گوش پروازی” کاهش یابد. در مورد درد گوش در هواپیما بخوانید.
– از دماهای شدید اجتناب کنید، زیرا میتوانند مشکلات گوش را بدتر کنند.
– مقدار زیادی آب بنوشید تا مخاط رقیق شود و از تجمع آن در گوش جلوگیری شود.
برای کسب اطلاعات بیشتر در موضوعات زیر بر کلمه مورد نظر کلیک کنید:
برای مشاوره وکسب اطلاعات بیشتر با مشاورین ما در مرکز آوای امید در ارتباط باشید
09194707047
02144005315
