کم شنوایی ناشی از صدا
کم شنوایی ناشی از صدا یکی از ارمغان های زندگی های جدید است .همه ما روزانه در محیط زندگی خود در معرض صداهای مختلف قرار داریم مانند صدای طبیعت،موزیک، صدای تلویزیون،رادیو،لوازم برقی،ترافیک و موارد اینچنینی معمولا سطح شدت این صداها آنقد زیاد نیست که باعث ایجاد آسیب در سیستم شنوایی شود ولی اگر سطح شدت صدا زیاد باشد حتی در مدت زمان کوتاه نیز می تواند به سیستم شنوایی آسیب وارد کند.
سر و صدا(نویز) یکی از معمولترین علت های کم شنوایی و یکی از رایج ترین بیماریهای شغلی است.بر طبق آمار ایالات متحده 10 ملیون آمریکایی از کاهش شنوایی دایمی ناشی از صدا رنج می برند.بیشتر از 30 تا 50 میلیون فرد نیز روزانه در معرض سطوح آسیب زای صدا قرار دارند. برای کسب طالاعات بیشتر در مورد بیماری های ایجاد کننده کم شنوایی مقاله با عنوان 5 علت کم شنوایی موقتی را بخوانید.
کم شنوایی ناشی از صدا
کم شنوایی ناشی از صدا می تواند با حتی یک بار در معرض صدای بلند بودن ایجاد شود مانند صدای” شلیک گلوله” و یا برای مدت طولانی در معرض یک صدای با شدت کمتر ولی ممتد”مانند صدای تراشکاری چوب” ایجاد شود.
فعالیت هایی که می توانند ایجاد کم شنوایی ناشی ازصدای بلند کنند شامل، تیر اندازی و شکار،موتور سواری،استفاده از دستگاه چمن زن،گوش دادن به موسیقی از طریق هدفون،استفاده از MP3 ،کنسرت ها،نواختن موسیقی می باشد.
واحد اندازه گیری بلندی صدا دسی بل نامیده می شود . هرچه میزان دسی بل بیشتر باشد یعنی صدا بلندتر است . اصوات کمتر از 75 دسی بل معمولا ایجاد کم شنوایی نمی کنند و صداهای بیشتر از 85 دسی بل می توانند ایجاد کم شنوایی کنند. هرچقدر صدا بلندتر باشد در مدت زمان کوتاهتری ایجاد کم شنوایی می کند.
سطوح مختلف صدا
صدای یخچال معمولاً در حدود ۴۵ دسی بل است. این سطح صدا به عنوان یک صدای نسبتاً ملایم و کمسر و صدا در نظر گرفته میشود و معمولاً در محیطهای خانگی احساس نمیشود. برای مقایسه، صدای یخچال نسبت به صداهای دیگر مانند گفتگوهای معمولی (حدود ۶۰ دسی بل) یا ترافیک سنگین (حدود ۸۵ دسی بل) بسیار کمتر است.
سطح شدت صدا در هنگام گفتگوی معمولی حدود ۶۰ دسی بل است. این مقدار به عنوان یک سطح صدا در نظر گرفته میشود که برای ارتباطات روزمره کاملاً مناسب است. گفتگوی معمولی در این سطح به طور معمول در محیطهای آرام یا متوسط مانند خانه یا دفتر کار اتفاق میافتد.
برای مقایسه، این سطح صدا کمی بیشتر از صدای یخچال (۴۵ دسی بل) و کمتر از سر و صدای ترافیک سنگین (حدود ۸۵ دسی بل) است. این امر نشان میدهد که گفتگوی معمولی در شرایط عادی نسبتاً راحت و بدون ایجاد مزاحمت است.
سر و صدای ناشی از ترافیک سنگین معمولاً در حدود ۸۵ دسی بل است. این سطح صدا به عنوان یک صدای نسبتاً بلند در نظر گرفته میشود و میتواند به راحتی باعث ایجاد مزاحمت شود. قرار گرفتن مداوم در معرض چنین سطحی از صدا میتواند به شنوایی آسیب برساند و در طولانیمدت منجر به مشکلات شنوایی شود. برای مقایسه، این سطح صدا بیشتر از صدای گفتگوی معمولی (حدود ۶۰ دسی بل) و کمتر از صدای موتورسیکلت (حدود ۹۵ دسی بل) است. بنابراین، محیطهای شلوغ و پر ترافیک ممکن است برای افرادی که دارای کاهش شنوایی هستند، چالشبرانگیز باشند.
صدای موتورسیکلت معمولاً در حدود ۹۵ دسی بل است. این سطح صدا به عنوان یک صدای بلند و پر سر و صدا شناخته میشود و میتواند در محیطهای شهری و پر ترافیک باعث ایجاد مزاحمت شود. قرار گرفتن مداوم در معرض چنین سطحی از صدا میتواند خطراتی برای شنوایی به همراه داشته باشد و در طولانیمدت باعث آسیب به شنوایی شود. برای مقایسه، صدای موتورسیکلت بیشتر از سر و صدای ناشی از ترافیک سنگین (حدود ۸۵ دسی بل) و کمتر از سطح صدا در یک MP3 player در ولوم آخر (حدود ۱۰۵ دسی بل) است. بنابراین، موتورسیکلتها میتوانند منبع مهمی از آلودگی صوتی در مناطق شهری باشند.
صدای MP3 player در آخرین ولوم معمولاً در حدود ۱۰۵ دسی بل است. این سطح صدا به عنوان صدایی بسیار بلند در نظر گرفته میشود و میتواند خطرات جدی برای شنوایی ایجاد کند. گوش دادن به موسیقی یا صداها در این سطح به مدت طولانی میتواند منجر به آسیب دائمی به شنوایی شود.
برای مقایسه، صدای MP3 player در ولوم آخر بیشتر از صدای موتورسیکلت (حدود ۹۵ دسی بل) و صدای جشنها و موسیقی راک (که میتواند تا ۱۲۰ دسی بل برسد) است. به همین دلیل، توصیه میشود که افراد از گوش دادن به موسیقی در این سطح اجتناب کنند و از هدفونهای با کیفیت و دارای قابلیت کنترل صدا استفاده کنند.
صدای جشنها و موسیقی راک میتواند به ۱۲۰ دسی بل یا حتی بیشتر برسد. این سطح صدا به عنوان صدایی بسیار بلند و پرانرژی شناخته میشود و میتواند به شدت بر شنوایی تأثیر بگذارد. قرار گرفتن در معرض چنین صدای بلندی به مدت طولانی میتواند منجر به آسیب دائمی به شنوایی و مشکلاتی مانند وزوز گوش شود.
برای مقایسه، صدای جشنها و موسیقی راک بیشتر از صدای MP3 player در ولوم آخر (حدود ۱۰۵ دسی بل) و حتی صدای بلند شدن هواپیما (حدود ۱۴۰ دسی بل) است. به همین دلیل، در این گونه محیطها، استفاده از محافظهای گوش توصیه میشود تا از آسیبهای احتمالی جلوگیری شود.
صدای بلند شدن هواپیما معمولاً حدود ۱۴۰ دسی بل است. این سطح صدا به عنوان یکی از بلندترین صداهایی که در محیطهای شهری و صنعتی ممکن است با آن مواجه شویم، شناخته میشود. قرار گرفتن در معرض این سطح صدا میتواند آسیبهای جدی و دائمی به شنوایی وارد کند و به دلیل شدت بالای آن، حتی در مدت زمان کوتاه نیز میتواند خطرناک باشد.
برای مقایسه، صدای بلند شدن هواپیما بیشتر از صدای جشنها و موسیقی راک (تا ۱۲۰ دسی بل) و قابل توجهتر از تمام سطوح صداهای ذکر شده در این گفتگو است. به همین دلیل، افرادی که در نزدیکی فرودگاهها زندگی میکنند یا با هواپیما سفر میکنند، ممکن است نیاز به تدابیر حفاظتی داشته باشند تا از آسیب شنوایی جلوگیری کنند.
| منبع صدا | شدت صدا (دسی بل) |
| صدای یخچال | 45 |
| سطح شدت صدا در گفتگوهای معمولی | 60 |
| سر و صدای ناشی از ترافیک سنگین | 85 |
| صدای موتورسیکلت | 95 |
| MP3 player در آخرین ولوم | 105 |
| صدا در جشنها و موسیقی راک | تا 120 |
| صدای بلند شدن هواپیما | 140 |
فاصله فرد از منبع صدا و مدت زمان قرارگیری در معرض صدا نیز فاکتورهای مهمی برای حفاظت از کم شنوایی هستند.
برای جلوگیری از آسیب شنوایی یک قانون کلی را به خاطر بسپارید: از صداهای بلند،از منبع نزدیک و اصواتی که مدت زمان زیادی طول می کشند دوری کنید.
علت ایجاد کم شنوایی ناشی از صدا
برای فهم این مطلب که صدا چگونه به سیستم شنوایی آسیب وارد می کند ابتدا باید ببینیم که چگونه می شنویم. شنوایی به یکسری از رویدادها یی بستگی دارد که موج صوتی را به سیگنال الکتریکی در گوش تبدیل می کند ، عصب شنوایی این سیگنالها را به سمت مغز از طریق گامهای مختلفی هدایت می کند.
- امواج صوتی وارد گوش خارجی می شوند و از طریق یک دالان باریک به نام کانال گوش به پرده گوش می رسد.
- پرده گوش مرتعش می شود و اصوات را به سه استخوانچه کوچک در کانال گوش میانی منتقل می کند .
- این استخوانچه ها ارتعاش را به مایع گوش میانی منتقل می کنند (حلزون گوش)
- وقتی مایع حلزون مرتعش می شود یک موج مسافر ایجاد می شود این موج مسافر باعت تحریک سلولهای حسی حلزون (سلولهای مویی)می شوند .
- تحریک سلولهای مویی حلزون تغییراتی در پتانسیل غشا ایجاد می کند و به این ترتیب سیگنال الکتریکی، تولید می شود.
- عصب شنوایی این سیگنال الکتریکی را به مغز منتقل و مغز این سیگنال را به معانی ای که قابل تشخیص و فهم است ترجمه می کند.
اغلب کم شنوایی های ناشی از صدا در اثر آسیب و مرگ سلول های مویی ایجاد می شوند. سلولهایی مویی در صورتی که از بین بروند قابلیت ترمیم مجددو دوباره رشد کردن را ندارند و به این ترتیب آسیب ایجاد شده دایمی است.
مراحل کاهش شنوایی در فرکانس 4000
افت شنوایی در فرکانس 4000 یکی از ریج ترین انواع کم شنوایی ناشی از صدای بلند است که به آن کم شنوایی شغلی نیز گفته می شود . با توجه به نوع صدای دستگاهها و فرکانس خاص آنها در محیط های شغلی این نوع کم شنوایی ایجاد می شود. مشاغلی که در معرض این نوع کم شنوایی هستند در ادامه آورده شده است
- نظامیان
- پلیس
- کارکنان کارخانجات
- افرادی که در معدن کار می کنند
- کشاورزها
- کارکنان ساختمانی
- کارکنان صنایع
- موسیقی دان ها
- افرادی که در ترافیک و محیط شلوغ کار می کنند
نشانه های اولیه کم شنوایی ناشی از صدا
وقتی که شخص برای مدت طولانی در معرض صدای بلند قرار می گیرد شنوایی به تدریج شروع به کاهش یافتن می کند.به این دلیل که آسیب ناشی از صدا معمولا تدریجی است شخص یا متوجه شروع آن نمی شود و یا علایم هشداردهنده را نادیده می گیرد تا وقتی که علایم قابل توجه شوند.
در مراحل اولیه ،اغلب شکایت به صورت سوت کشیدن گوش، احساس کیپی و پری گوش،مشکل در شنیدن صدای تلویزیون (نیاز به بلند کردن ولوم تلویزیون) و یا مشکل در درک گفتار در محیط های پر سر و صدا است که به تدریج بدتر می شود.
سطح صدای آسیب رسان
- وقتی فردی در یک متری صحبت می کندصدای موجود درمحیط اجازه نمی دهد صدای او را بشنویم.
- وقتی ازمحیط خارج می شوید احساس پری گوش و کیپی در گوشها دارید.
- صدای سوت یا زنگ زدن در گوش بلافاصله بعد از قرار گرفتن در معرض صدای بلند نشانه آسیب است.
- به صورت ناگهانی در فهم گفتار بعد از قرار گرفتن در معرض صدا دچار مشکل می شوید به این ترتیب که صدا را می شنوید ولی در فهم بعضی کلمات دچار مشکل هستید.
درمان کم شنوایی ناشی از صدا
کم شنوایی ناشی از صدا در صورتیکه صدا بلند باشد در صورتی که ایجاد شود قابل درمان نیست . زیرا سطوح بالای صدا باعث از بین رفتن سلول های موئی گوش می شود که پس از تخریب قابل بازیابی نیستند. این نوع کم شنوایی ابتدا به صورت کم شنوایی موقتی ایجاد می شود و در صورتی که فرد همچنان در معرض صدای آسیب رسان قرار گیرد به کم شنوایی دایمی تبدیل می شود. درمان کم شنوایی دائمی ناشی از صدای بلند تنها با سمعک امکان پذیر است.برای آشنایی با سمعک و کاربرد آن مقاله خرید سمعک را مطالعه کنید.
اما این نکته بسیار مهم است که بدانیم که کم شنوایی ناشی از صدای بلند تنها نوع کم شنوایی است که به طور کامل قابل پیشگیری است.
پیشگیری از کم شنوایی ناشی از صدای بلند
در بخث درمان این نوع کم شنوایی پیشگیری مهمترین نقش را دارد .شنوایی شما، مانند دیگر قسمت های بدن،می بایست از آسیب حفاظت شود.چندین مرحله را می بایست برای جلوگیری از رخداد کم شنوایی دایمی انجام دهید:
- به دست آوردن یک ارزیابی پایه:اغلب افراد تا سنین سالمندی هرگز تست شنوایی انجام نداده اند. در چکاپ های سالیانه خود حتما شنوایی سنجی را بگنجانید. این ارزیابی برای پیشگیری از مشکلات شنوایی ضروریست .
- صداهای آسیب رسان را بشناسید(صداهایی که شدت بیشتر 85 دسی بل دارند)
- در صورتیکه در محیط پر سر و صدا کار می کنید از وسایل حفاظت شنوایی استفاده کنید.
- اگر نمی توانید صدای محیط را کم کنید و یا از وسیله حفاظت شنوایی استفاده کنید سریعا از محیط خارج شوید
انواع وسایل حفاظت شنوایی برای کم شنوایی ناشی از صدا
پلاگ های یکبار مصرف
پلاگهای یکبار مصرف معمولاً از جنس فوم ساخته میشوند و دارای قابلیت ارتجاعی هستند. این پلاگها به گونهای طراحی شدهاند که هنگام قرار گرفتن در گوش، به آرامی باز میشوند و کانال گوش را به طور مؤثری مسدود میکنند. این ویژگی باعث میشود که پلاگها به خوبی در گوش جای بگیرند و از ورود صداهای مزاحم و آلودگی صوتی جلوگیری کنند.استفاده از این پلاگها میتواند در محیطهای پر سر و صدا، مانند کنسرتها یا کارگاههای صنعتی، به کاهش شدت صدا کمک کند و از آسیبهای شنوایی جلوگیری کند. همچنین، پلاگهای فومی یکبار مصرف معمولاً سبک و راحت هستند و به راحتی قابل استفاده و حذف میباشند.
قالب های ضد صدای ساختنی
قالبهای ضد صدای ساختنی: این قالبها به طور اختصاصی برای هر فرد طراحی میشوند. ابتدا یک قالب اولیه از گوش فرد توسط شنواییشناس گرفته میشود و سپس در لابراتور به صورت سفارشی ساخته میشود. این ویژگی باعث میشود که قالبها به طور دقیق با آناتومی گوش فرد هماهنگ شوند و از ورود صداهای اضافی به کانال گوش جلوگیری کنند. قالبهای ضد صدا معمولاً از مواد نرم و راحت ساخته میشوند و به دلیل طراحی دقیقشان، کارایی بیشتری نسبت به پلاگهای یکبار مصرف دارند.
این قالبها میتوانند به طور مؤثری شدت صدا را کاهش دهند و از آسیبهای ناشی از نویز در محیطهای پر سر و صدا، مانند کنسرتها، کارگاهها یا محیطهای صنعتی، پیشگیری کنند.به همین دلیل، استفاده از این نوع قالبها به عنوان یک روش مؤثر در حفظ سلامت شنوایی و جلوگیری از کمشنوایی ناشی از نویز شناخته میشود.
هدفون های ضد صدا:
هدفونهای ضد صدا: این نوع هدفونها به ویژه در محیطهایی که سطح صدا بسیار بالاست، مانند کارخانههای مونتاژ قطعات خودرو یا باندهای فرودگاهها، استفاده میشوند. هدفونهای ضد صدا به دو شکل طراحی میشوند:
حفاظتی فعال: این هدفونها دارای میکروفونهایی هستند که صداهای محیط را دریافت کرده و آنها را تحلیل میکنند. سپس، صدای معکوس تولید میکنند که باعث کاهش یا حذف صداهای مزاحم میشود.
حفاظتی غیرفعال: این نوع هدفونها معمولاً از مواد عایق صدا ساخته شدهاند و با ایجاد یک سد فیزیکی در اطراف گوش، به کاهش صداهای خارجی کمک میکنند.
هدفونهای ضد صدا به کارگران و افرادی که در معرض صداهای آسیبرسان قرار دارند، کمک میکنند تا از آسیبهای شنوایی جلوگیری کنند و راحتی بیشتری را در محیطهای پر سر و صدا تجربه کنند. استفاده از این هدفونها به خصوص در مشاغل صنعتی و خدماتی که با صداهای بلند سروکار دارند، بسیار مهم و ضروری است. اگر سوال دیگری دارید یا نیاز به اطلاعات بیشتری دارید، خوشحال میشوم کمک کنم!
هدست های هدفمند:در شرایطی که نیاز است همزمان با کاهش صدای مزاحم فرد استفاده کننده از هدفون، صدای گفتگوی دیگران را نیز بشنود استفاده از این هدفون ها پیشنهاد می شود. این هدفون ها دارای مدارات الکتریکی خاصی هستند که باعث حفظ وضوح صدا در محدوده گفتاری می شوند. این نوع هدفونها به گونهای طراحی شدهاند که در شرایطی که نیاز است صدای مزاحم کاهش یابد، اما در عین حال فرد بتواند گفتوگوهای دیگران را نیز بشنود، کارایی بالایی دارند. این هدفونها به ویژه در محیطهای شلوغ و پر سر و صدا، مانند دفاتر یا مکانهای اجتماعی، مفید هستند.
این هدستها دارای مدارات الکتریکی خاصی هستند که:
باعث کاهش نویز می شوند و صداهای مزاحم و غیر ضروری را کاهش میدهند، به طوری که کاربر بتواند از آرامش بیشتری برخوردار شود و باعث حفظ وضوح گفتار می شوند این فناوری به حفظ و تقویت صداهای گفتاری کمک میکند، به طوری که کاربر میتواند به راحتی مکالمات دیگران را بشنود و در آنها شرکت کند. استفاده از هدستهای هدفمند به افرادی که در محیطهای پر سر و صدا کار میکنند یا در اجتماعات بزرگ حضور دارند، کمک میکند تا همزمان از کیفیت صدا بهرهمند شوند و ارتباط مؤثری با دیگران برقرار کنند.
