کم شنوایی فرکانس بالا

کم شنوایی فرکانس بالا چیست ؟  اگر به دنبال یافتن اطلاعات در مورد این نوع کم شنوایی هستید در این مقاله از مرکز شنوایی سنجی آوای امید ما همه چیز در مورد این کم شنوایی را به شما خواهیم گفت. کم شنوایی انواع مختلفی دارد یکی از شایع ترین انواع کم شنوایی، کم شنوایی در فرکانس های بالا است که معروف به high frequency hearing loss است. این نوع از کم شنوایی که شیوع بالایی نیز دارد در همه سنین ممکن است رخ دهد و ویزگی های خاصی دارد که در این مقاله به آن خواهیم پرداخت.

کم شنوایی فرکانس بالا

کم‌شنوایی به کاهش توانایی شنیدن صداها در فرکانس‌های مختلف اطلاق می‌شود. کم شنوایی فرکانس بالا نوعی از کم شنوایی حسی عصبی است که در فرکانس های بالای شنوایی رخ می دهد.

کم‌شنوایی فرکانس بالا یک نوع خاص از کم‌شنوایی حسی‌عصبی است که در آن فرد قادر به شنیدن صداهای با فرکانس‌های بالا (مثل صداهای زیر یا صدای پرندگان و یا سوت) نخواهد بود. این نوع کم‌شنوایی معمولاً در گوش داخلی و به‌ویژه در حلزون گوش اتفاق می‌افتد که بخش اصلی شنوایی است.

در شنوایی، فرکانس به تعداد ارتعاشاتی که یک موج صوتی در واحد زمان (معمولاً ثانیه) انجام می‌دهد اطلاق می‌شود و واحد آن هرتز (Hz) است. به عبارت ساده‌تر، فرکانس نشان‌دهنده این است که صدا چقدر تند یا کند نوسان می‌کند. این نوسانات یا ارتعاشات به مغز منتقل می‌شوند و به ما این امکان را می‌دهند که صداها را بشنویم.

 تقسیم‌بندی فرکانس‌ها

فرکانس‌های پایین(Low frequencies): این‌ها صداهایی هستند که فرکانس کمتری دارند و معمولاً به صورت صداهای عمیق و بم شنیده می‌شوند. به عنوان مثال، صدای طبل یا صدای یک ویولن در حالت پایین فرکانس است.
فرکانس‌های میانه (Mid frequencies): این فرکانس‌ها برای بسیاری از صداهای گفتاری و موسیقی معمولی مانند صدای انسان و برخی سازهای موسیقی، مانند گیتار، در نظر گرفته می‌شوند.
فرکانس‌های بالا (High frequencies): این‌ها صداهایی هستند که فرکانس‌های بیشتری دارند و معمولاً به صورت صداهای تیز و زیر شنیده می‌شوند. برای مثال، صدای سوت یا صدای پرندگان معمولاً در این محدوده قرار می‌گیرند.

 محدوده شنوایی انسان

گوش انسان معمولاً قادر است صداهایی را در محدوده ۲۰ هرتز تا ۲۰,۰۰۰ هرتز بشنود. این محدوده شامل همه انواع صداها از پایین‌ترین تا بالاترین فرکانس‌هایی است که انسان می‌تواند بشنود.
فرکانس‌های پایین‌تر از ۲۰ هرتز به عنوان صداهای فراصوت (Infrasonic) شناخته می‌شوند که گوش انسان قادر به شنیدن آن‌ها نیست.
فرکانس‌های بالاتر از ۲۰,۰۰۰ هرتز به عنوان صداهای ماورای صوت (Ultrasonic) شناخته می‌شوند که نیز برای گوش انسان قابل شنیدن نیستند.

آشنایی با کم شنوایی فرکانس بالا

حلزون گوش (Cochlea) به‌طور ویژه در پردازش فرکانس‌های مختلف نقش دارد. در حلزون گوش، بخش‌های مختلف به فرکانس‌های مختلف پاسخ می‌دهند. بخش‌های نزدیک به ورودی حلزون گوش به فرکانس‌های پایین و بخش‌های دورتر به فرکانس‌های بالا حساس هستند. در کم‌شنوایی فرکانس بالا، آسیب به بخش‌های حساس به فرکانس‌های بالاتر از حلزون گوش رخ می‌دهد ، در کم‌شنوایی فرکانس بالا، سلول‌های مویی که مسئول پردازش و انتقال صداهای با فرکانس بالا هستند، آسیب می‌بینند یا دچار مشکل می‌شوند.

فرکانس‌های بالاتر از ۲۰۰۰ هرتز به طور معمول در طی زندگی معمولی کمتر مورد توجه قرار می‌گیرند، اما برای تشخیص برخی از صداها، مانند صدای حروف (مثلاً /س/ یا /ش/) و همچنین برای وضوح گفتار، شنیدن فرکانس‌های بالا ضروری است. در کم‌شنوایی فرکانس بالا، فرد قادر به شنیدن صداهایی با فرکانس‌های بالاتر (مثلاً صدای سوت یا بعضی حروف و واژه‌ها) نیست، که این نوع کم‌شنوایی به علت آسیب به بخش‌های خاصی از گوش داخلی (حلزون گوش) ایجاد می‌شود.

 فرکانس‌های بالا در زندگی روزمره

صدای سوت: معمولاً در محدوده فرکانس‌های بالای شنوایی قرار دارد (بیش از ۳۰۰۰ هرتز).
صدای پرندگان: به ویژه در صورتی که پرندگان کوچک باشند، صداهای آنها در محدوده فرکانس‌های بالا قرار دارند.
صدای برخی ابزارهای موسیقی: مثل برخی سازهای زهی (مانند ویولن) و سازهای بادی (مانند فلوت) در فرکانس‌های بالای شنوایی قرار می‌گیرند.

به طور کلی، فرکانس‌های بالا به ما کمک می‌کنند که جزئیات دقیق‌تری از صداها (مثل وضوح گفتار یا تمایز بین صدای ابزارها) را بشنویم و به همین دلیل از اهمیت زیادی برخوردارند.

علائم کم شنوایی فرکانس بالا

اگر فردی از کم شنوایی فرکانس بالا رنج می برد یک سری مشکلاتی دارد. بعنوان مثال زمانی که شنونده ی یک مکالمه می باشد، ممکن است برای شنیدن کلماتی که با یک سری هم خوان ها مثل س/ش/ف شروع می شوند به چالش کشیده شود.

اصلی ترین شکایت این افراد که از نوع کم شنوایی در فرکانس های بالا رنج می برند این است که : موقع تلفن صحبت کردن،تلویزیون دیدن و صحبت در یک محیط پرسروصدا، صدا گُنگ است و تجربه ثابت کرده که اکثر مراجعین به کلینیک شنوایی سنجی آوای امید از این موضوع که صداها را می شنوند اما متوجه صحبت طرف مقابلشان نمی شوند، شاکی هستند.

همچنین صدای بچه ها و خانم ها را که پایه ی فرکانس زیر بیشتری دارند و صدای پرندگان مشغول به آواز صبحگاهی را هم ممکن است سخت تر و کمتر بشنوند. 

علائم کم شنوایی در فرکانس های بالا عبارتند از:

• مشکلات در شنیدن صداهای ریز و زیر، مانند صدای پرندگان، سوت
• مشکل در درک صدای گفتاری  به ویژه در محیط‌های پر سر و صدا
• ممکن است فرد قادر به شنیدن صدای گفتار باشد، اما توانایی تشخیص کلمات یا جملات در محیط‌های شلوغ را نداشته باشد.

تشخیص کم شنوایی در فرکانس بالا

 برای تشخیص کم‌شنوایی فرکانس بالا، آزمایش‌های شنوایی در یک مرکز معتبر شنوایی سنجی یکی از مهم‌ترین ابزارهای تشخیصی هستند که به پزشکان و متخصصان شنوایی‌شناسی کمک می‌کنند تا توانایی شنیدن فرد را در فرکانس‌های مختلف اندازه‌گیری کنند. این آزمایش‌ها به ویژه در شناسایی مشکلات شنوایی که در فرکانس‌های بالا (بالای 2000 هرتز) رخ می‌دهند، اهمیت دارند. برای انجام تست شنوایی سنجی به مرکز شنوایی سنجی آوای امید ، بهترین مرکز شنوایی سنجی در غرب تهران مراجعه کنید.

آزمایش‌های شنوایی (Audiometry)

آزمایش شنوایی یا ادیومتری (Audiometry) به منظور اندازه‌گیری حساسیت شنوایی فرد در برابر صداهای مختلف در فرکانس‌ها و شدت‌های مختلف انجام می‌شود. در این آزمایش، صداهایی با فرکانس‌های مختلف از گوش افراد پخش می‌شود و فرد باید زمانی که این صداها را می‌شنود، آن را اعلام کند.

در تشخیص کم‌شنوایی فرکانس بالا، توجه خاصی به فرکانس‌های بالا (معمولاً بین 2000 تا 8000 هرتز) می‌شود. چرا که در کم‌شنوایی فرکانس بالا، این نواحی از شنوایی آسیب دیده و فرد قادر به شنیدن صداهای ریز و زیر نمی‌شود.

روند آزمایش شنوایی سنجی

1. فرکانس‌های مختلف: در طول آزمایش، صداهای مختلف با فرکانس‌های کم (مثل 250 هرتز) تا فرکانس‌های بالا (مثل 4000 هرتز، 8000 هرتز) به فرد ارائه می‌شود. در کم‌شنوایی فرکانس بالا، معمولاً این صداها در فرکانس‌های بالا ضعیف‌تر از آن چیزی که باید شنیده شوند، به گوش می‌رسند.

2. ارزیابی شدت صدا: علاوه بر فرکانس، شدت صدا نیز در این آزمایش بررسی می‌شود. این شدت به هرتز خاص بستگی دارد و نشان می‌دهد که فرد در چه حد از شدت صدا قادر به شنیدن است.

برای کسب اطلاعات بیشتر در مورد انواع روش های تست شنوایی مقاله با عنوان شنوایی سنجی در این سایت را مطالعه کنید.

آزمایش‌های شنوایی، به ویژه در تشخیص کم‌شنوایی فرکانس بالا، ابزارهای حیاتی برای شناسایی مشکلات شنوایی هستند. این آزمایش‌ها کمک می‌کنند تا پزشکان بتوانند دقیقا مشخص کنند که کدام فرکانس‌ها برای فرد مشکل دارند و برنامه درمانی مناسبی را برای کمک به بازگرداندن شنوایی یا بهبود وضعیت شنوایی ارائه دهند.

برای آشنایی با کم شنوایی فرکانس بالا ابتدا باید با انواع کم شنوایی آشنا شوید . کم شنوایی می‌تواند به دلایل مختلفی بروز کند و شدت آن از خفیف تا شدید متغیر است. به طور کلی، کم‌شنوایی را به توان از دو نوع تقسیم بندی کرد .در یک تقسیم بندی کم شنوایی را بر اساس مکان آسیب در گوش می توان به انواع هدایتی، حسی عصبی و ترکیبی می توان تقسیم کرد که در ادامه به آن می پردازیم

انواع کم شنوایی در فرد

کم‌شنوایی هدایتی (Conductive Hearing Loss)

در این نوع کم‌شنوایی، مشکل در بخش‌ کانال گوش و یا گوش میانی وجود دارد که مانع از انتقال صحیح صدا به گوش داخلی می‌گردد. این مشکلات می‌توانند به دلایل زیر رخ دهند:

• عفونت‌های گوش (مثل اوتیت گوش میانی)
• جرم گوش یا انسداد کانال گوش
• پارگی پرده گوش
• مشکلات در استخوان‌های گوش میانی (مثل اختلالات در استخوان‌های چکشی، سندانی و رکابی)
• وجود مایع در گوش میانی (مانند در اثر عفونت یا آلرژی)

کم‌شنوایی ناشی از مشکلات در مسیر انتقال صدا در گوش میانی . این نوع کم‌شنوایی معمولاً با درمان‌های پزشکی قابل اصلاح است، مثل آنتی‌بیوتیک‌ها، جراحی یا استفاده از سمعک.

کم‌شنوایی حسی‌عصبی (Sensorineural Hearing Loss)

این نوع کم‌شنوایی ناشی از آسیب به بخش‌های داخلی گوش (گوش داخلی یا عصب شنوایی) است و معمولاً غیرقابل برگشت می‌باشد. علل این نوع کم‌شنوایی شامل موارد زیر است:

• پیری (پیری‌گوشی): کاهش شنوایی که با افزایش سن اتفاق می‌افتد.
• قرار گرفتن در معرض صداهای بلند و دائمی (مثل شغل‌های پر سر و صدا) کم شنوایی ناشی از صدا
• عفونت‌های ویروسی (مثل اوریون یا سرخک)
• داروهای سمی (مثل داروهای شیمی‌درمانی یا آنتی‌بیوتیک‌های خاص) داروهای ایجاد کننده کم شنوایی
• آسیب به گوش داخلی (بافت‌های حلزونی گوش)
• ژن‌های وراثتی: برخی افراد به طور ژنتیکی مستعد کم‌شنوایی حسی‌عصبی هستند.

این نوع کم‌شنوایی معمولاً قابل درمان نیست، اما می‌توان با استفاده از سمعک، ایمپلنت شنوایی یا کاشت حلزونی به بهبود شرایط زندگی کمک کرد.

کم‌شنوایی مختلط (Mixed Hearing Loss)

در این نوع کم‌شنوایی، فرد هم دچار کم‌شنوایی هدایتی و هم حسی‌عصبی است. به عبارت دیگر، مشکل هم در بخش‌های میانه و خارجی گوش و هم در گوش داخلی یا عصب شنوایی وجود دارد. این نوع کم‌شنوایی می‌تواند به دلیل ترکیبی از عواملی چون عفونت‌های گوش، آسیب‌های ناشی از سر و صدا یا مشکلات ژنتیکی ایجاد شود.درمان کم‌شنوایی مختلط ممکن است شامل ترکیبی از درمان‌های پزشکی و استفاده از سمعک یا دیگر وسایل کمک‌شنوایی باشد.

علت ایجاد کم شنوایی فرکانس بالا

علت اصلی این است که سلول های شنوایی درون حلزون که معروف به استریوسیلیا هستند بعلت یک سری عوامل زمینه ای آسیب می بینند. این نوع سلول های موجود در حلزون مسئول تبدیل صدا به پالس های الکتریکی است که در نهایت به عصب شنوایی انتقال داده و به سوی مغز فرستاده می شود.

کم شنوایی فرکانس بالا علت های مختلفی دارد که در ادامه به آن می پردازیم رایج ترین علت های این نوع کم شنوایی عبارتند از:

افزایش سن

 به مرور زمان و با افزایش سن، سلول‌های مویی در گوش داخلی ممکن است تحلیل رفته و کارایی خود را از دست بدهند. این پدیده به نام پیری‌گوشی یا Presbycusis شناخته می‌شود. کم شنوایی که ممکن است در فرد مسن رخ دهد معروف به پیرگوشی است که اغلب دوگوش را به صورتی برابر درگیر می کند. تشخیص این مورد ممکن است به تاخیر بیفتد چراکه هیچ کدام از گوش ها از لحاظ شنوایی برتری ندارند. یکی از نشانه های بارز، سخت فهمیدن صحبت های اطرافیان در یک محیط پرسروصدا می باشد.

کم شنوایی ناشی از صدا

بسیاری از افراد به علت مواجهه طولانی مدت با سروصدای زیاد دچار کم شنوایی ناشی از نویز می شوند. این عارضه می تواند به علت مواجهه ناگهانی و یک مرتبه با صدای بلند مثل انفجار رخ دهد یا اینکه مثلا محیط کار فرد طوری باشد که نویز پیوسته ای در طول ساعات کاری وجود داشته باشد که این مسئله در نهایت منجر به کم شنوایی می شود. قرار گرفتن در معرض صداهای بلند (مانند موسیقی با صدای زیاد، شغل‌های پرسر و صدا، یا استفاده از هدفون) می‌تواند باعث آسیب به سلول‌های مویی و کاهش حساسیت گوش به فرکانس‌های بالا شود. در این نوع آسیب کم شنوایی معمولا در فرکانس های بالا اتفاق می افتد.

عوامل ژنتیکی

عوامل ژنتیکی می‌توانند نقش بسیار مهمی در بروز کم‌شنوایی فرکانس بالا داشته باشند. در واقع، برخی افراد به طور ارثی مستعد ابتلا به کم‌شنوایی هستند، به‌ویژه در فرکانس‌های بالا که معمولاً در سنین بالاتر یا در اثر قرار گرفتن در معرض صداهای بلند آسیب می‌بینند.

 نحوه تاثیر عوامل ژنتیکی در کم‌شنوایی فرکانس بالا

ژنتیک و ساختار گوش داخلی

برخی اختلالات ژنتیکی می‌توانند باعث تغییراتی در ساختار گوش داخلی (حلزون گوش) شوند. به عنوان مثال، آسیب به سلول‌های مویی (که مسئول تبدیل ارتعاشات صوتی به سیگنال‌های عصبی هستند) یا کاهش کارایی این سلول‌ها، می‌تواند باعث بروز کم‌شنوایی فرکانس بالا شود. این مشکلات می‌توانند از بدو تولد یا در سنین جوانی بروز کنند.
 تاثیرات محیطی و ژنتیکی در ترکیب
نقایص ژنتیکی خاص

برخی بیماری‌های ژنتیکی می‌توانند مستقیماً به کاهش شنوایی در فرکانس‌های بالا منجر شوند. به طور خاص:

• سندرم‌های ژنتیکی : مانند سندرم آلپورت (که باعث از بین رفتن شنوایی و اختلالات کلیوی می‌شود) و سندرم Usher (که با کم‌شنوایی و مشکلات بینایی همراه است) می‌توانند باعث کم‌شنوایی فرکانس بالا شوند.
• کم‌شنوایی ارثی ناشی از جهش‌های ژنی: جهش‌های ژنتیکی خاصی که بر روی ژن‌های مرتبط با شنوایی تأثیر می‌گذارند، می‌توانند به مشکلات شنوایی به ویژه در فرکانس‌های بالا منجر شوند.

 کم‌شنوایی فرکانس بالا می‌تواند ناشی از عوامل ژنتیکی باشد که به‌ویژه در افراد با تاریخچه خانوادگی یا اختلالات ارثی دیده می‌شود. این شرایط ممکن است به تدریج پیشرفت کند و بر شنوایی فرد در فرکانس‌های بالا تأثیر بگذارد، که بر وضوح گفتار و شنوایی جزئیات محیطی تأثیر خواهد گذاشت.

استفاده از داروهای اتوتوکسیک

داروهایی که به گوش آسیب می‌زنند و باعث مشکلات شنوایی می‌شوند، به نام داروهای اتوتوکسیک شناخته می‌شوند. این داروها می‌توانند باعث کم‌شنوایی، سرگیجه، تهوع، استفراغ و مشکلات در تعادل شوند. داروهای اتوتوکسیک می توانند باعث ایجاد کم شنوایی در فرکانس های بالا شوند.

یکی از دسته‌های مهم این داروها آنتی‌بیوتیک‌های آمینوگلیکوزید مانند جنتامایسین و توبراسایسین است. این داروها معمولاً برای درمان عفونت‌ها استفاده می‌شوند، اما می‌توانند به گوش داخلی آسیب بزنند و موجب کاهش شنوایی شوند. همچنین، داروهایی مثل دیورتیک‌ها (برای درمان فشار خون) و داروهای شیمی‌درمانی نیز می‌توانند به گوش آسیب برسانند.

افرادی که از داروهای اتوتوکسیک استفاده می‌کنند ممکن است دچار علائمی مانند سرگیجه، تهوع، استفراغ و مشکل در حفظ تعادل شوند. مهم است که در صورت مصرف این داروها، مشکلات شنوایی و تعادلی به سرعت شناسایی شود تا آسیب‌های بیشتری به گوش وارد نشود.

برای کسب اطلاعات بیشتر در مورد داروهای ایجاد کننده کم شنوایی مقاله با عنوان داروهای ایجاد کننده کم شنوایی و وزوز گوش را بخوانید.

درمان کم شنوایی در فرکانس بالا

زمانی که فرد با شکایت کم شنوایی به کلینیک شنوایی سنجی مراجعه می کند تست شنوایی از او گرفته می شود، معمولا این افراد یک میزان افتی در فرکانس های بین 2هزار هرتز تا 8هزار هرتز دارند. متاسفانه راه جبران بهبود عصب شنوایی وجود ندارد اما جالب است بدانید که با استفاده از نوع خاصی از سمعک می توان جبران خوبی برای بیمار باشد.

درمان کم‌شنوایی فرکانس بالا معمولاً به طور کامل ممکن نیست، اما چند روش وجود دارد که می‌تواند به فرد کمک کند:
استفاده از سمعک: سمعک‌ها می‌توانند فرکانس‌های خاصی را تقویت کنند، به‌ویژه فرکانس‌های بالای شنوایی که در کم‌شنوایی فرکانس بالا آسیب دیده‌اند.
کاشت حلزونی: در موارد شدیدتر، اگر کم‌شنوایی به سطحی برسد که سمعک‌ها به اندازه کافی موثر نباشند، ممکن است از کاشت حلزونی برای بهبود شنوایی استفاده شود.

بایستی گفت بعلت اینکه این نوع بیماران صداهای بم را خوب می شنوند و باید از نوعی سمعک استفاده شود که صداهای بم را مثل همانطوری که می شنود، خروجی داشته باشد و فقط سمعک صداهای با ماهیت فرکانس زیر را تقویت کند. این نوع سمعک معروف به رسیوردرکانال است که با دام در کانال گوش جایگذاری می شود. برای کسب اطلاعات بیشتر در مورد انواع سمعک ها مقاله با عنوان خرید سمعک را مطالعه کنید.

پیشگیری از کم شنوایی در فرکانس بالا

پیشگیری از کم‌شنوایی فرکانس بالا می‌تواند به حفظ شنوایی و جلوگیری از آسیب‌های دائمی به گوش داخلی و عصب شنوایی کمک کند. در اینجا چندین راهکار برای پیشگیری از این نوع کم‌شنوایی آورده شده است:

1.  حفاظت از گوش‌ها در برابر صداهای بلند
2.  مراقبت‌های پزشکی و شنوایی
3.  درمان سریع مشکلات شنوایی
4.  اصلاح سبک زندگی
5. – اجتناب از داروهای اتوتوکسیک
6. کنترل عوامل ژنتیکی و خانوادگی

پیشگیری از کم‌شنوایی فرکانس بالا نیازمند توجه به چندین عامل است. استفاده از محافظ‌ های گوش در محیط‌های پرصدا، کنترل حجم صدا در هدفون‌ها، مراقبت‌های پزشکی منظم و آگاهی از خطرات شنوایی می‌تواند به حفظ سلامت شنوایی کمک کند. همچنین اصلاح سبک زندگی و مراقبت‌های صحیح از گوش‌ها نقش حیاتی در پیشگیری از مشکلات شنوایی دارند.

در هر صورت اگر خودتان یا یکی از اطرافیانتان از مواردی که در این مقاله ذکر شد، رنج می برد بهتر است که هرچه سریعتر به کلینیک شنوایی سنجی مراجعه کرده و انواع تست های سنجش شنوایی را انجام دهد و در صورت وجود کم شنوایی و یا حتی کم شنوایی به همراه وزوز باتوجه به نظر متخصص شنوایی شناس سمعک مناسب نوع و میزان کم شنوایی خود را دریافت کرده تا از شنیدن اصوات محروم نماند.

در صورت دریافت مشاوره رایگان و تعیین نوبت با شماره تلفن 09194707047 تماس حاصل فرمایید.